HIZ KONTROL CİHAZI VE AC İNVERTER YARDIMCI AKSESURALARI
inverter,plc,otomasyon
hız kontrol cihazı
hız kontrol cihazı fiyatları
Servo sistem
tork kontrol
softstarermi invertermi
frekans çeviriciler
dinamik frenleme
Uzaktan kumanda
Verimli motorlar
motor_otomasyonu
motor fiyatları
makina otomasyonu
otomasyon sistemleri
elektrik_malzemeleri
güç_kaynakları
vektör kontrol
sürücü fiyatları
step motor sürücüsü
spindle motor kontrolü
Vinç inverteri
elektrik motorları
Pozisyon kontrol cihazı
otomasyon sistemleri
invertör panoları
analog kontrol
açık çevrim
hafif şartlar - ağır şartlar nedir?
plc
invertör
ac drive
sensör
takometre
hız ayarı
kontaktör
pano
enkoder
inverter nedir ? invertör nedir?
ac drive
V/F (V/HZ) metodu nedir? Motorun gücünü etkiler mi?

V/F kontrol metodu ile motor kontrol etmek son yıllarda
yaygınlaşmıştır. Gelişen PWM sürme teknikleri ve İGBT
modüllerinin daha "akıllı" olması, V/F sistemlerini
yaygınlaştırarak inverterlerin "ucuzlamasının" en önemli
nedeni olmuştur.

V/F kontrol yöntemi vektör kontrollü sürüş sisteminden
daha zayıf ve tork olarakda güçsüzdür.
Bu metodu anlayabilmek için asenkron motorların
nasıl çalıştığına bakmak gerekmektedir.
Üç fazlı ac motorların hız vs torklarını belirleyen 2 temel
unsur vardır;

1-Motora uygulanan Voltaj
2-Motora uygulanan frekans
(frekansın genliğide frekans
kadar önem arzeder).

Bu demek oluyorki ac motorların hızını değiştirmek için
ya frekansı ile yada voltajı ile
ya da her ikisini birlikte
ayarlamamız gerekiyor. Aslında bu kural servo ve diğer
tür asenkron sistemlerinde uygulanabilen bir yoldur.
Stator frekans kontrolü (skaler kontrol) genellikle iyi performans ve yüksek verimlilik sağlar.
Stator frekans kontrolü, genellikle değişken frekanslı sürücü (VFD) adı verilen bir elektronik
kontrol ünitesi, frekansı ile orantılı kontrollü bir frekans ve voltaj ile motora güç sağlar.

VFD kontrol üniteleri genellikle diğer kontrol üniteleri türlerine göre daha
karmaşık ve pahalıdır.
Motor hızı uygulanan frekans ile orantılı olan ve tipik olarak nominal hızın ya da
daha düşük ve yüksek hızlarını yaklaşık olarak % 50 ya da daha fazla nominal hızından
aşağı kontrol edilebilir.

Temel kontrol prensibi genellikle hertz başına volt (V / Hz) kontrol olarak atnımlanır.
Motorun matematiksel modeline dayalı V/F dinamik ayarlaması dahil VFD'ler genellikle
sensörsüz vektör kontrol edebilir. Fakat vektör kontrollüler daha geniş bir hız aralığında,
yüksek torklu ve daha iyi hız regülasyonu sağlamak için üretilmişlerdir.
v/f eğrisi
Yukarıda değindiğimiz gibi motorun hızı ve gücünü ayarlamak için ya voltajı
yada frekansını değiştirmemiz gerekmektedir.
Sadece voltajını değiştirerek ayarlama yapmak şimdilerde ,
"bir arabanın son gaz çalıştırılıp frenle hızının kontrol edilmesi" gibidir.
Yani hem aracın motoruna hem de mekanik aksamına eziyetten başka bişi değildir.
Sadece frekansını ayarlamak ise gereksiz enerji sarfiyatı ve ısı anlamına gelir.

Asenkron motorların en verimli çalıştırma yöntemlerinden biri "V-F veya V/hz"
kontrol yönetimidir.
Motora ilk start verdiğimizde (bu oranlar değişik olabilir) 10volt gibi
bir voltaj ve 1hz gibi  bir frekans uygulanır. Dolayısıyla ilk kalkınmada motor oldukca
güçsüzdür ve elinizle bile motoru durdurmanız mümkündür.

Fakat sözgelimi 15-20'li frekanslara geldiğinizde artık motora uygulanan gerilim
değeri 100 voltlara ulaşmış belli bir atalet kazanmıştır.
Bu şekilde motorunuzun
Base frekans değerini buluncaya kadar maximum
verime ulaşmış olmassınız.

Unutulmaması gereken bir nokta da bu sürüş sırasında motorda belli
miktarda (yükede bağlı olarak)
devir kayıpları yaşanmasıdır. Evet normal şartlarda
1000 rpm çalışması gereken motor, 950 rpm ye düşebilir ve inverter de korumaya
geçmez. Zaten motor fazla akımda çekemez.

"V / F yöntemi"  Motora uygulanan gerilim ve frekans aynı anda frekans gerilim oranı
nispeten sabit bir değeri korumak için ayarlanabilir hangi değişken frekanslı sürücü VFD()
motor kontrol stratejisi anlamlara gelebilir. Bu kontrol stratejisi ayrıca "V / Hz kontrol"
veya "skaler kontrol olarakda anılır.
" V / Hz kontrol, basit ve nispeten kolay uygulamalara önerilir. Fiyatları diğer
inverter sistemlerine göre daha " ekonomiktir".

Çoğu uygulama için yeterli olan motor performansı sağlar. Motora VFD işlemlerine uygun
çıkış voltajı, frekans ve akım kapasitesine sahip sürücü seçmeniz yeterlidir.
Motorun matematiksel modeline dayalı V/Hz dinamik ayarlaması dahil VFD'ler genellikle
sensörsüz vektör kontrol cihazları gibi stabil çalışamayabilirler.
V/F kontrol nasıl çalışır? skaler kontrol ile aynı anlamdamıdır?
v-f kontrolllü inverter drive
V/F kontrol yöntemini daha iyi anlayabilmek için aşağıdaki videoyu izleyin.
Yüksek kaliteli hız kontrol cihazları hem V/F hemde vektör olarak çalışabilirler.
Sonuç olarak V/F kontrollü sürücüler işe yarar mı?...
Basit yapıdaki makinalarda , özellikle fan ve pompa hız kontrol sistemlerinde, çok rahatlıkla
V/F kontrollü ac sürücüleri tercih edebilirsiniz. Zaten
ekonomik olmaları sebebiyle piyasada
en fazla satılan ürünler v-f kontrollü inverter tipleridir.

Madem bu tür ekonomik cihazlar var neden pahalı modelleri alayım?

Yukarıda videoda görüldüğü gibi her uygulama v-f kontrol sistemine uyumlu değildir.
Sözgelimi bir vinç motoruna bu tür bir sürücü takarsanız daha motor kalkamadan
yükü aşağıya doğru salar. Yada ebatlama yapacağınız bir uygulamada vektör kontrollü
ac sürücü (tercihan servo) kullanmassanız, malzemenizin boyutları birbirinden farklı
farklı olur.

Her sürücü her uygulamaya cevap VEREMEZ. En ekonomik ürünü alıp , benim motorum
yüke girdiğinde duruyor demek "aymazlıktır". Ne kadar köfte o kadar ekmek tabiri
bu sorunun cevabına yeterli olur kanaatindeyiz.
v/f kontrollü ekonomik sürücü örneği
Her inverter kataloğunda bulunan V/f kontrol özelliğini açıklamaya çalışalım (kendimizce)
Ucuz inverter olurmu?
ekonomik inverterler ne anlama geliyor?